Nastybishop
Η Τετραφάρμακος.
1905 αναγνώστες
Τετάρτη, 30 Απριλίου 2008
17:57

"Άφοβον ο θεός, ανύποπτον ο θάνατος και το αγαθόν μεν εύκτητον, το δε δεινόν ευκαρτέρητον"

Αυτή είναι η περίφημη επικούρεια Τετραφάρμακος, τέσσερις απλές φιλοσοφικές παραινέσεις που σύμφωνα με τον μεγάλο φιλόσοφο μπορούν να μας χαρίσουν μια καλή και ευτυχισμένη ζωή.

Άφοβον ο θεός.

Άντε τώρα να το πείς αυτό στους παπάδες...Όμως η εις άτοπον απαγωγή (reductio ad absordum) του Επίκουρου καταλυτική: αν ο θεός είναι πανάγαθος και παντοδύναμος τότε το κακό δεν θα έπρεπε να υπάρχει. Όμως υπάρχει, άρα ο θεός είτε δεν είναι πανάγαθος, είτε δεν είναι παντοδύναμος. Ο Επίκουρος εν τέλει καταλήγει ότι ο Θεός (του οποίου την ύπαρξη δεν αρνείται) απλά δεν επεμβαίνει στα ανθρώπινα, συνεπώς δεν υπάρχει λόγος να τον φοβόμαστε και να γεμίζουμε την ψυχή μας με άγχος για την κρίση ή την τιμωρία του.

Ανύποπτον ο θάνατος.

Ακούς haros; Ο θάνατος δεν σημαίνει τίποτε για εμάς, δίοτι κάτι που έχει αποσυντεθή  είναι χωρίς αίσθηση και ό,τι δεν έχει αίσθηση δεν υπάρχει. Η πιο απλά όταν υπάρχουμε εμείς δεν υπάρχει ο θάνατος και όταν υπάρχει ο θάνατος δεν υπάρχουμε εμείς.

 

Το αγαθόν μεν εύκτητον.

Ό,τι πραγματικά χρειαζόμαστε για να είμαστε ευτυχισμένοι είναι εύκολο να το αποκτήσουμε, γιατί το καλό βρίσκεται σε πράγματα απλά, καθημερινά όπως η φιλία, η αγάπη, η ομορφιά της φύσης, το κρασί, το φαγητό. Όλα τα υπόλοιπα είναι απλά επιταγές της ματαιοδοξίας μας. Κάτι ανάλογο είχε γράψει και ο Γκάντι: "Οι πόροι του πλανήτη ενώ φτάνουν για να ικανοποιήσουν τις ανάγκες όλων μας, δεν είναι αρκετοί για την απληστία όλων μας"

 

Το δε δεινόν ευκαρτέρητον.

Ο άνθρωπος είναι προσαρμοστικό ον. Ακόμα και τα μεγαλύτερα δεινά μπορεί να τα αντιμετωπίσει με εγκαρτέρηση και υπομονή. Εν τέλει να τα αφομοιώσει σε τέτοιο βαθμό, έτσι ώστε να του περνάν απαρατήρητα.

 

Σκέψεις απλές, λιτές, γήινες, απτές. Που μπορούν να κάνουν την ζωή όλων καλύτερη, έστω ακόμα και αν απλά τις αναλογιστεί...Και όμως η Επικούρεια φιλοσοφία χλευάστηκε και διαστρεβλώθηκε όσο λίγες....

Σχόλια

30/04 19:16  Goldmine
Προσυπογράφω και κρατώ το σχόλιό σας:"Σκέψεις απλές, λιτές, γήινες, απτές. Που μπορούν να κάνουν την ζωή όλων καλύτερη, έστω ακόμα και αν απλά τις αναλογιστεί..."Καλησπέρα! 5*
30/04 20:33  zeuspower
μα ειναι δυνατον να αφησουν οι "μεγαλοι"
την μαζα χωρις φοβο θεου η χωρις τον
φοβο του θανατου?

ο λαος σε ολο τον πλανητη οσο παραμενει χωρις υψηλο μορφωτικο επιπεδο και με την
πλυση εγκεφαλου απο μικρα παιδια δεν προκειται να κατανοησει φιλοσοφιες οπως του επικουρου...ουτε καν να μαθει οτι υπαρχουν...ο επικουρος εχει γραψει και ενδιαφεροντα πραγματα γυρω απο το ατομο (το σωματιδιο) !
30/04 20:35  Nastybishop
Zeuspower μήπως έχεις διαβάσει την "Αντιγνώση" της Λίλη Ζωγράφου;
30/04 21:08  zeuspower
ΤΟ εχω ακουσει αλλα οχι δεν το εχω διαβασει...
30/04 21:11  Nastybishop
Α στο συστήνω ανεπιφύλακτα...η Λίλη Ζωγράφου υποστηρίζει (ανάμεσα σε πολλά αλλά) αυτό που έγραψες και εσύ. Ότι δηλαδή η άρχουσα τάξη δεν χώνευε τον Επίκουρο ακριβώς γιατί θεωρούσαν ότι η φιλοσοφία του είναι επικίνδυνη για "την τάξη και την ηθική". Ξυπνούσε τις μάζες βλέπεις και αυτό δεν τους άρεσε καθόλου.
30/04 21:14  Nastybishop
Ειδικά τις θέσεις του ότι:
α) Οι θεοί δεν επεμβαίνου στα ανθρώπινα (άρα γιατί να τους φοβόμαστε;)
β) Δεν υπάρχει μεταθανάτια ζωή (άρα θέλουμε μια ΚΑΛΗ ζωή ΤΩΡΑ)

όπως καταλαβαίνεις ήταν ιδιαίτερα αντιπαθητικές στους απανταχού παπάδες, στρατιωτικούς, ολιγαρχικούς κτλ.
01/05 03:40  Σάρισα
Απο οσα ξερω 'λενε' οτι ο Θεος δεν παρεμβαινει για να δινει το δικαιωμα της επιλογης. Ειναι για μενα σχημα οξυμωρο, εφοσον οι ανθρωποι ειναι λογικα οντα και προτιμουν το καλυτερο συνηθως, αρα ειναι λιγο καπως να υπαρχει επιλογη για το χειροτερο. Που και το 'καλυτερο' παλι ειναι σχετικο βεβαια.

Η θρησκεια και οποια 'θρησκεια', κομματα, ομαδες, φανατισμοι, ειναι το οπιο των λαων οντως. Υπηρετουν παντα τα συμφεροντα της αρχουσας ταξης.

Ο δε χριστιανισμος και οι αρχες του ειναι εντελως ξενες προς το αρχαιοελληνικο πνευμα και την ευρυτητα του. Ο ελληνισμος διεπρεψε αμφισβητοντας οχι δεχομενος a priori δογματα.

Οι δε θεοι του ηταν ατελεις και ανθρωποκεντρικοι. Και κρινονταν και απο τους ανθρωπους.

Τωρα το ελληνορθοδοξο πνευμα, κατα τη γνωμη μου ισως μονο πρεπει να εξυπηρετει τις αναγκες της παραδοσης και της συλλογικης ιστορικης μνημης και οχι κατι υπερφυσικο. Η θρησκεια ειναι κι αυτη μιας μορφης 'αλυσιδα'.
01/05 03:43  Σάρισα
Με απλα λογια, αν θρησκεια εννοουμε το να παμε σε εκκλησια, να τσουγκρισουμε αυγα με φιλους, να γιορτασουμε παρεα τα Χριστουγεννα, να ψησουμε αρνι μαζι αγαπημενοι , τοτε υπηρετει την εμφυτη ταση των ανθρωπων για κοινωνικοτητα και την ελληνικη ιστορικη μνημη.

Αν εννοουμε θρησκεια να κυνηγαμε θεους και δαιμονες και 7 ζωες, νομιζω οτι απλα
χανουμε την ωρα μας παραμυθιαζοντας τον εαυτο μας.
01/05 11:04  Nastybishop
Σάρισα αναφέρεσαι στο αυτεξούσιο, το οποίο αφήνει το δικαίωμα της επιλογής στους ανθρώπους.
Γενικά οι θεολογοί πάντα έδιναν μια ιδεολογική μάχη υπεράσπισης υπερ της θρησκείας. Άλλες φορές προσφέροντας πειστικά επιχειρήματα, άλλες φορές όχι..
Εγώ πιστεύω ότι το πρόβλημα που έθεσε ο Επίκουρος (το λεγόμενο και παράδοξο του Επίκουρου) είναι άλυτο...
Ας δεχτώ το αυτεξούσιο πχ. Ποιά είναι η εξήγηση για το ολοκαύτωμα τότε; ή για της θηριωδίες του Μένγκελε; Επέτρεπε ο θεός στον Μένγκελε να σφάζει μωρά;;; (άνοιγε μωρά με χειρουργικό μαχαίρι, δίχως αναισθητικό για πλάκα...). Γιατί δεν έκανε κάτι να τον εμποδίσει; Πχ να του στείλει μια αρρώστια, να ψοφήσει; Για ποιό λόγο; Για να προστατεύσει το αυτεξούσιο του ή μήπως για λόγους θεοδικίας (έχει γραφτεί και αυτό...)

Η μόνη λύση είναι αυτή που υποδεικνύει ο Επίκουρος: ακόμα και αν υπάρχει ο θεός, δεν επεμβαίνει στα ανθρώπινα.
01/05 12:51  αριστερος γιαλαντζι
01/05 12:52  αριστερος γιαλαντζι
Πολυ καλη παρουσιαση! ευτυχως που υπαρχουν ακομη ανθρωποι της εμβαθυνσης στην επιφανειακη εποχη μας! ας παρουμε παραδειγμα κ ας μελετησουμε τους αρχαιους ημων προγονους! αν θελουμε να λεμε πως ειμαστε ελληνεσ!μεγαλες αληθειες απο μεγαλα πνευματα!
02/05 03:18  Σάρισα
Eαν δεν παρεμβαινει ισως απλα να μην υπαρχει γενικα. Η ισως να υπαρχει στο μυαλο καποιων για να τους κανει να κοιμουνται ησυχοι τα βραδια(σεβαστη ανθρωπινη αναγκη). Ομως νομιζω η πραγματικοτητα ειναι πολυ πιο στιγνη και ευθεια, οπως ανεφερες κι εσυ στα σχολια σου για το Ολοκαυτωμα.

Δυστυχως ολες οι θρησκειες αρχαιες και συγχρονες αποτελουν μηχανισμους εξουσιας και θησαυρισμου των μελων της σε βαρος των αληθινων και βαθεως σκεπτομενων πιστων(μειοψηφια), των αφελων(πλειοψηφια) και των ανθρωπων σε δεινη θεση ανεξαρτητως αιτιας.
02/05 03:19  Σάρισα
Να με συγχωρεσετε για τα ορθογραφικα μου λαθη, η μοναδικη σελιδα που γραφω ελληνικα ειναι εδω πλεον.
02/05 09:05  Yannis K.
Καλος! φαινεται οτι τωρα που μου'φυγε η αθειστικη μου φαγουρα -πα να πει η διαθεση να γραφω γι αυτα- φαινεται να πηρες τη σκυταλη :)
Δε βλεπω να σ'εχουνε παρει ομως ακομα χαμπαρι οι θεουσοι :)
02/05 13:53  ARETEOS
Καλημέρα σας...πετάω την σκούφια μου από την χαρά μου όταν ανακαλύπτω συνανθρώπους μου να αναφέρονται στον ΕΠΙΚΟΥΡΟ ! Yianni K θυμάσαι την αναφορά μου γι αυτό; Σας συστήνω να ψάξεται και να διαβάσεται τον ΕΠΙΚΟΥΡΟ...Θα βρείτε απαντήσεις σε όλα όσα σήμερα μας κατατρέχουν σήμερα και...
02/05 13:54  ARETEOS
και έχουν επιλυθεί εδώ και 2000 χρόνια...
02/05 13:55  ARETEOS
Οποιος επιθυμεί μπορώ να του συστήσω βιβλιογραφία ...Νάσται πάντα καλά!
02/05 14:05  ARETEOS
zeuspower που γράφεις; Nastybishop θα σε διαβάζω στο εξής...
02/05 14:08  Nastybishop
Καλή ιδέα φίλε αρετεο. Πρότεινε μας βιβλιογραφία αν θέλεις.
Ο επίκουρος θεωρώ ότι είναι ίσως ο μεγαλύτερος φιλόσοφος της αρχαιότητας και του αξίζει πολύ μεγαλύτερης σημασίας από όσο του έχει δοθεί.
02/05 15:48  ARETEOS
Κατά σειρά σπουδαιότητος (κατά την γνώμη μου):
1- επικουρος , χαραλ.θεοδωρίδης , εκδ.εστιασ
2- το πιστεβω του επικουρου , benjamin farrington ,εκδ.καλβος (δεν είναι λάθος ο τίτλος)
3-επικουρος , κείμενα ,πηγες της επικουρειας φιλοσοφίας και τέχνης του ζην , εισαγ, ds hutchinson , επιμ. γ.αβραμίδης , εκδ. θυραθεν
4- ο επικουρος και οι θεοι του , aj festugiere , εκδ. θυραθεν
5-στωικοι,επικουρειοι και σκεπτικοι, rw sharples , εκδ.θυραθεν
02/05 15:54  ARETEOS
6-ο επικουρος και η εποχή μας , Νικος Ψυρούκης , εκδ. αιγαίον-κουκκιδα
7- λάθε βιώσας , χάρης λύτας , εκδ. κεδρος
επίσης ...
Αντιγνώση , λιλή Ζωγράφου , εκδ.αλεξάνδρεια
θάθελα να σας στείλω και άλλα...
αρεταίος (για την ορθογραφία)
02/05 17:20  Nastybishop
Θεοδωρίδης...αυτός δεν είναι που στάζει μέλι για αυτόν η Λίλη Ζωγράφου στην Αντιγνώση;
02/05 17:30  Nastybishop
Ναι το τσέκαρα. Τον Θεωδωρίδη προτείνει και η Λίλη Ζωγράφου, διαφορετικό βιβλίο όμως:
Επίκουρος, Η αληθινή όψη του αρχαίου κόσμου
"το θεωρώ μνημειακό έργο, θαρραλέο και μοναδικό στα ελληνικά γράμματα..."

Ευχαριστούμε Αρεταίε.
02/05 19:38  ARETEOS
Είναι το ίδιο ακριβως εργο ! Νομίζω ότι αυτό της ΕΣΤΙΑΣ είναι το μόνο που κυκλοφορεί στην αγορα (νεα έκδοση)
02/05 19:46  Nastybishop
εκδόσεις κήπου...γράφει στην βιβλιογραφία της η Λίλη Ζ...
μπορεί να είναι παλιά έκδοση...
02/05 20:21  Nastybishop
Πάντως νομίζω ότι έχουμε πολλά να πούμε πάνω στον επικούρεια φιλοσοφία. Σίγουρα θα σηκώσω και άλλο θέμα. Με ιντριγκάρει αρκετά το ζήτημα της ομοιότητας πρωτοχριστιανικών κοινοτήτων και "Κήπου". Η αλλιώς η επίδραση των επικούρειων στους Εσσαίους...
02/05 21:29  Nastybishop
Πως σας φαίνεται η ιδέα να τα πιάσουμε ένα προς ένα (την τετραφάρμακο) και να τα κάνουμε "νιανια";
Το σχόλιό σας
Για να σχολιάσετε το άρθρο πρέπει να κάνετε Login στο Capital.gr
Αξιολογήστε το άρθρο
15 ψήφοι

 Εκτύπωση
 Αποστολή με e-mail

Σχετικά με το blog



Αναζήτηση
Προηγούμενα Άρθρα
Τελευταίες δημοσιεύσεις