Nastybishop
Το θεώρημα το Coase και πως θα σώσουμε τα δάση και τις ακτές μας από την νεοφιλελεύθερη υπερβολή.
1997 αναγνώστες
Πέμπτη, 5 Μαρτίου 2009
18:07
Το θεώρημα του Coase, που χάρισε το βραβείο Νόμπελ στον εμπνευστή του Ronald Coase, είναι μια από τις πιο πολυσυζητημένες θεωρίες στην οικονομική επιστήμη. Με απλά λόγια αυτό που υποστηρίζει είναι ότι αν έχεις ένα σύνολο πόρων που χαρακτηρίζονται από εξωτερικότητες (δείτε σε αυτόν εδώ το σύνδεσμο τι εννοείται ως εξωτερικότητα στα οικονομικά:http://en.wikipedia.org/wiki/Externalities), τότε μια αποτελεσματική κατανομή τους μπορεί να εξασφαλιστεί αν οριστούν δικαιώματα ιδιοκτησίας για τους πόρους αυτούς. Τεράστια σημασία έχει ότι το θεώρημα υποστηρίζει ότι δεν έχει σημασία σε ποιόν θα δοθούν τα δικαιώματα ιδιοκτησίας, ΑΡΚΕΙ ΝΑ ΔΟΘΟΥΝ ΣΕ ΚΑΠΟΙΟΝ.

Παράδειγμα τα δάση. Το θεώρημα προβλέπει ότι όσο ένα δάσος ανήκει σε όλους, είναι δηλαδή συλλογικό αγαθό, θα καταστρέφεται. Η λύση είναι να ιδιωτικοποιηθεί. Αν ιδιωτικοποιηθεί τότε δημιουργείται ένα κίνητρο προστασίας του. Ορίστε και πως διατυπώνεται από κάποιον πολιτευόμενο της ΦΣ το παραπάνω επιχείρημα:  

"Εννοείται οτι για να μπεί κάποιος σε μία ιδιωτική δασική έκταση, θα πρέπει να πληρώσει εισητήριο.Ομως τί προτιμάτε, να πληρώνετε για να μπαίνετε σε ένα δάσος, πιό αποτελεσματικά προστατευόμενο, η να περιηγείσθε δωρεάν σε ένα καμένο δάσος;"

Καταλαβαίνεται τι διακυβεύεται εδώ; Η ίδια η ύπαρξη της έννοιας του συλλογικού αγαθού. Αγαθά δηλαδή που δεν θα ανήκουν σε κανέναν, αλλά ταυτόχρονα θα ανήκουν σε όλους. Αγαθά τα οποία δεν θα είναι εμπορεύσιμα, αγαθά τα οποία δεν θα έχουν τιμή και δεν θα υπόκεινται στους σκληρούς νόμους της προσφοράς και της ζήτησης...αυτά είναι τα συλλογικά αγαθά, τα δάση μας, οι παραλίες, οι θάλασσες, οι λίμνες, μέχρι και ο αέρας που αναπνέουμε... και τέτοια αγαθά σύμφωνα με αυτό το ιδεολογικό ρεύμα ΔΕΝ ΘΑ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΥΠΑΡΧΟΥΝ.

Θα φτάσει άραγε η στιγμή που για να κάνουμε ένα μπάνιο στη θάλασσα ή έναν περίπατο στο βουνό θα πρέπει να πληρώνουμε εισιτήριο σε κάποια μεγάλη ιδιωτική εταιρεία; (γιατί δεν θέλει και πολύ φαντασία για να καταλάβει κανείς σε ποιόν θα αποδώσουν τα δικαιώματα ιδιοκτησίας όταν έρθει η ώρα...). Μήπως και τον αέρα που αναπνέουμε; ή το νερό της βροχής; Τα αρχαιολογικά μας μνημεία; Γιατί να μην τα παραχωρήσουμε όλα αυτά σε μια ιδιωτική εταιρεία; Σίγουρα θα τα περιφρουρεί καλύτερα και το τμήμα marketing μια χαρά θα προμοτάρει, ας πούμε την Ακρόπολη. Γιατί όχι λοιπόν;

Ειλικρινά το απεύχομαι. Για την ώρα πάντως απλά θα τελειώσω - σαν την Πετρούλα :))) - με μια φράση του Π.Μπρυκνερ από το εξαιρετικό του δοκίμιο "Η μιζέρια του πλούτου": "Πρέπει να επαναφέρουμε τις εμπορικές δραστηριότητες εκεί όπου ανήκουν, να ξαναδημιουργήσουμε χώρο για αυτό που δεν είναι εμπορικό: πρόκειται απλούστατα για το ίδιο το νόημα της ζωής μας".

Δεν είναι τα πάντα αγορές, φίλοι μου, υπάρχουν κάποια πράγματα που απλά δεν πουλιούνται, ούτε αγοράζονται.
Σχόλια

05/03 18:35  Hi Five
Nastybishop
ΟΛΑ τα άυλα και υλικά που έχουν ΑΞΙΑ υποκειμένικη ή ακόμα σπανιότερα αντικειμενική κάποια στιγμή θα οδηγηθούν σε διαπραγμάτευση. ΠΟΤΕ?
Όταν πρώτα οδηγηθούν σε διαπραγμάτευση αυτά που έχουν λιγότερη ΑΞΙΑ υποκειμένικη ή ακόμα σπανιότερα αντικειμενική.

Κατά τα άλλα 5* γιατί ΔΕΝ πόμπαρες ΤΗΝ ΤΡΑΠΕΖΙΚΗ ΦΟΥΣΚΑ!
05/03 18:43  Nastybishop
Ρε συ για δάση και βουνά έγραψα, πάλι για τράπεζες μου λες??????????????

:) έλα πλάκα κάνω.

Αλλά μιας που το έφερε η κουβέντα, την citi πως την βλέπεις; Ούτε ΚΥΡΜ μάρμαρα να ήταν. χαχαχαχαχα (θα έλεγα ΑΚΡΙΤ, αλλά ο ΑΚΡΙΤ είναι ΣΑΦΩΣ πιο σοβαρή επιχείρηση).
05/03 18:46  Hi Five
Ποια citi?
oyoyoyoyoyoyoyoy xaxaxaxaxaxa
εγω θα σε ρωτήσω κάτι άλλο ...τον άλλο τον μπάμια (ονόματα δεν λέμε) που μόστραρε πινακίδιο αγοράς citi 500.000 τεμάχια στο 1,25...τον βλέπεις πουθενά?
ουουουουουουου χαχαχαχαχαχα
05/03 19:19  Τριαντάφυλλος Κατσαρέλης
Ας γράψω επιτέλους "και κάτι αριστερό" (όποιος δεν κατάλαβε την allusion... έξω τώρα από...)
1. Η πρόταση να "ιδιωτικοποιηθούν τα δημόσια αγαθά" (όπως τα δάση) επιδέχεται βελτίωση από διαφορετική οπτική γωνία : Να "ανατεθεί η νομή και προστασία" (κάποιων) σε Ενδιαφερόμενα Μέρη. Δεν θέλω να λαϊκισω γράφοντας <<μόνο>> Συνεταιρισμούς υλοτόμων, μελισσοτρόφων κλπ. Πάντως κάποιες οντότητες της "κοινωνικής οικονομίας" (ανύπαρκτης στην Ελλάδα, έως εφτελισμένης από την ιστορική διαδρομή των κομματικοκρατικοδιαίτων γεωργικών "συνεταιρισμών"). Αλλού δουλεύει !..
2. Ως προς την "Ακρόπολη" θα διαφωνήσω. Ούτως ή άλλως εμπορευματοποιημένη είναι. Άθλίως και αναποτελεσματικώς από την κρατικοελληνική "επιχειρηματική" πρακτική. Εδώ η ανάθεση σε ιδιωτικά συμφέροντα (όχι όπως παραπάνω του "τρίτου πυλώνα", αλλά του Κλασσικού) "ίσως" έφερνε καλύτερα αποτελέσματα. Μεταφέρω και τη δικαιολογημένη αγωνία της (Ξεναγού) συζύγου μου, η οποία ξεκινάει την επικείμενη δύσκολη σαιζόν στις 15 Μαρτίου με τέσσερεις "Αθήνες"...

http://www.youtube.com/watch?v=3qUsH51LKJM&feature=related
: "en la fertilidad crecia el tiempo". "Ίσως" ο πιο αγαπημένος μου στίχος από το έργο του Neruda.
05/03 19:30  Nastybishop
Νόμη και προστασία όμως όχι οικονομική εκμετάλλευση. Αυτό θα ήταν πιο συζητήσιμο. Αλλά και πάλι, υπάρχουν συγκεκριμένοι κρατικοί φορείς που ο ρόλος τους είναι ακριβώς αυτός. Η προστασία των πόρων αυτών. Λόγου χάρη τι λόγο ύπαρξης έχουν οι δασοφύλακες;

Τώρα για την Ακρόπολη...το ζήτημα δεν είναι μια ιδιωτική εταιρεία να αναλάβει πχ ένα κυλικείο στη είσοδο...Αυτό δεν το βρίσκω καθόλου παράλογο. Οι φίλοι μας θα το τραβαγαν πολύ περισσότερο...Γιατί να μην ανήκει η Ακρόπολη εξ ολοκλήρου σε κάποιον ιδιωτικό φορέα; Όπως φυσικά επειδή είναι ιδιοκτησία του μπορεί να την εκμεταλλευθεί όπως θέλει. Πχ να την μετατρέψει σε κλαμπ, αν το κέρδος είναι υψηλότερο από αυτή την χρήση.

Το ίδιο και με τα δάση. Η νεοφιλελευθερη λογική δεν ασπάζεται περιορισμούς του τύπου, οκ πάρε το δάσος για το μετατρέψεις σε πάρκο και να κερδίσεις από αυτή την χρήση. Οχι. Μιλάμε για απόδοση δικαιωμάτων ιδιοκτησίας. Ως εκ τούτου τα κάνεις ότι θέλεις. Cost-benefit analysis. Τι συμφέρει να το κάνω ξυλεία ή πάρκο με εισιτήριο;

Απλά το αντεπιχείρημα που θα έθετε εδώ ένας υπερασπιστής της θεωρίας αυτής, είναι ότι όσο μετατρέπαμε τα δάση σε ξυλεία και δεδομένου ότι υπάρχει μια ζήτηση για δάση (πχ από κυνηγούς, περιπατητές κτλ) από ένα σημείο και μετά δεν θα ήταν συμφέρον να τα μετέτρεπες σε ξυλεία (αφού στο μεταξύ λόγω της ολοένα και αυξανόμενης προσφοράς ξύλου, θα έπεφτε και η τιμή του).

05/03 19:46  Τριαντάφυλλος Κατσαρέλης
Έχω λίγο χρόνο διαθέσιμο, είμαι χαλαρός και γουστάρω "καυγά" :) (= διαδικάσία συναίνεσης)
1. Νομή = οικονομική εκμετάλλευση (ή όχι, δεν είμαι ως γνωστόν Νομ-ικός
2. <Τι λόγο ύπαρξης έχουν οι δασοφύλακες> : Οι ποιοί ?
3.<Γιατί να μην ΑΝΗΚΕΙ η Ακρόπολη εξ ολοκλήρου σε κάποιον ιδιωτικό φορέα;> : Διαστρέβλωση της θέσης μου... Επαναλαμβάνω : γιατί κάποιος ιδιωτικός (κερδοσκοπικός) φορέας να μην αναλάβει (με προδιαγραφές) την αξιοποίηση της ? (βλ. ΣΔΙΤ και "Αττική Οδό).
05/03 23:34  Tilemacho
Καλο βραδυ και ευχαριστω για το ενδιαφερον αρθρο.
Νομιζω όμως ότι υπάρχουν και κάποια πράγματα που δεν μπορουν να δοθούν στους ιδιωτες γιατί αυτοι δεν είναι σε θέση να δουν κάι να προτιμήσουν τα μακροπροθεσμα οφελη από τα βραχυπροθεσμα.
Σκεψου ένα ιδιώτη να περιμένει 100 χρονια για να μεγαλώσουν καποια δεντρα που θα έκαναν το δάσος τοσο όμορφο ωστε να προσελκύουν πολλαπλασιουν τουριστες...
05/03 23:52  Nastybishop
Tριαντάφυλλε, αυτό που λες δεν το βρίσκω παράλογο. Ίσα ίσα που μπορεί να αποδειχτεί και άκρως αποδοτικό (ύπο προϋποθέσεις βέβαια). Η δική μου η ένσταση αφορά δύο πράγματα:

α) τα δικαιώματα ιδιοκτησίας. Πιστεύω δηλαδή ότι κάποιοι πόροι δεν θα πρέπει να ανήκουν σε κανέναν. Πχ το δάσος στους σκιούρους, η θάλασσα στα ψάρια κτλ.

β) στην συνεχή επέκταση της ιδιοκτησίας. Ειδικά αυτό σε λίγο θα πάρει την μορφή διαστροφής. Είναι μεγάλη συζήτηση βέβαια, αλλά επιγραμματικά πιστεύω ότι το εμπορικό (όπου ιδιοκτησία=εμπόριο) πρέπει να έχει κάποια όρια. Η με άλλα λόγια πρέπει να αφήσουμε χώρο για το μη εμπορικό. Έστω και λίγο χώρο. Αλλά να αφήσουμε.


τηλεμαχο, συμφωνώ απόλυτα με αυτό που γράφεις.
06/03 00:19  geokalp
τι μου θύμησες...

για να λειτουργήσει το θεώρημα στη πράξη απαιτείται η ύπαρξη συλλογικότητας και κοινωνικής ηθικής ["εκτός Ελλάδας" - τελευταία φορά μάλλον το 1940 - παράδειγμα ίσως ακόμα η Ελβετία]
γιατί;
θα αγοράσω τα δικαιώματα ψαρέματος στη λίμνη Χ, τα οποία αντιστοιχούν σε 10 τσιπούρες και 6 λαυράκια, θα ψαρέψω τόσα;
θα αγοράσω δικαιώματα μόλυνσης της ατμόσφαιρας του βορείου ημισφαιρίου, θα μολύνω για όσο αγοράσω;
εννοείται ότι η "ηθική" επιλύει και ορισμένα ακόμα...

οπότε πάμε σε λύσεις διοδίων και φαναριών...

τέλος, καλύτερα να μην απαντήσω στο ερώτημα "να περιηγείσθε δωρεάν σε ένα καμένο δάσος;"
06/03 00:56  Nastybishop
geo για μένα το ζητούμενο είναι

να περιηγούμαι δωρεάν σε ένα καταπράσινο δάσος!

Μέχρι τώρα το καταφέρνω. Ελπίζω να συνεχίσω να το καταφέρνω. Όλοι μας δηλαδή και εμείς και τα παιδιά μας και τα εγγόνια μας.
06/03 07:07  jerri
5*
Το σχόλιό σας
Για να σχολιάσετε το άρθρο πρέπει να κάνετε Login στο Capital.gr
Αξιολογήστε το άρθρο
11 ψήφοι

 Εκτύπωση
 Αποστολή με e-mail

Σχετικά με το blog



Αναζήτηση
Προηγούμενα Άρθρα
Τελευταίες δημοσιεύσεις